Akar Nusa
Sebuah kalendar di dinding dapur, dengan tarikh bertanda merah. Tahun baharu pada bulan-bulan awal, bulan berpuasa, pesta cahaya, dan musim menuai di Borneo pada Mei dan Jun. Setiap warna pada helaian itu milik nenek seseorang.
Kisahnya
Kalendar cuti Malaysia juga ialah peta keluarga-keluarganya. Setiap komuniti menyambut perayaannya sendiri, dan semuanya diraikan dalam kehidupan awam.
| Perayaan | Komuniti | Cuti umum | |---|---|---| | Tahun Baru Cina | Cina | Kebangsaan (hari kedua ialah cuti negeri di Kelantan dan Terengganu) | | Hari Raya Aidilfitri | Melayu dan Muslim | Kebangsaan, dua hari | | Hari Raya Haji | Melayu dan Muslim | Kebangsaan | | Deepavali | Hindu dan India | Kebangsaan | | Thaipusam | Hindu dan India | Beberapa negeri dan wilayah | | Wesak | Buddha | Kebangsaan | | Krismas | Kristian | Kebangsaan | | Gawai Dayak | Dayak | Sarawak, 1 hingga 2 Jun | | Kaamatan | Kadazandusun dan suku kaum Sabah yang lain | Sabah dan Labuan, 30 hingga 31 Mei |
Tidak semua perayaan bersifat kebangsaan. Setiap negeri dan wilayah mengamalkan 14 cuti persekutuan, kecuali Sarawak yang mengamalkan 13. Bilangan cuti umum bergaji bagi pekerja juga berbeza: 11 di Semenanjung Malaysia dan Labuan, 15 di Sabah dan 18 di Sarawak, menurut rencana Wikipedia tentang cuti umum.
Gawai Dayak dan Kaamatan ialah pesta menuai. Gawai, pada 1 Jun, diwartakan sebagai cuti umum pada 1964. Kaamatan diwartakan pada 1960. Kedua-duanya diperjuangkan oleh pemimpin komuniti yang mahukan hari bersama.
Tradisi hidup yang lain juga mendapat pengiktirafan antarabangsa. Senarai UNESCO termasuk Songket (2021), Kebaya (2024, dikongsi dengan negara lain), Pantun (2025, dikongsi dengan Indonesia dan Brunei) dan Budaya sarapan pagi di Malaysia (2024). Mek Mulung, sejenis teater, berada dalam senarai pemuliharaan segera (2023).
Di mana anda masih boleh melihatnya hari ini
- Rumah terbuka: semasa Gawai, rumah Dayak menyambut pengunjung, satu adat yang dipanggil ngabang (berkunjung dari rumah ke rumah).
- Hongkod Koisaan di Penampang semasa Kaamatan.
- Meja kopitiam, yang diiktiraf UNESCO sebagai warisan bersama.
- Jalan di kawasan anda sendiri: perayaan jiran, apabila seorang rakan membawa makanan untuk dikongsi.
Apa yang DNA boleh beritahu, dan apa yang tidak
Perayaan tidak terdapat dalam DNA. Ia dipelihara oleh keluarga, melalui ajaran dan oleh komuniti. Seseorang yang mempunyai asal usul apa pun boleh menyambut perayaan yang diamalkan oleh keluarga dan komunitinya. DNA tidak boleh menentukan siapa yang tergolong dalam sesebuah komuniti, perayaan atau agama, dan tidak boleh menentukan sebarang status undang-undang.
Keputusan kami boleh menunjukkan bahawa rakyat Malaysia berkongsi akar yang dalam dengan masyarakat di seluruh Asia. Itu membantu kita memahami mengapa kalendar kita begitu penuh. Ia tidak menerangkan mana-mana satu perayaan.
